MAKALE

360 Derece “Küre” Fotoğraflar ve Street View Photography

By

on

google-street-viewSon dönemde özellikle Google’ın yeni düzenlediği “image gallery”si ile iyice popüler olmaya başlayan 360 derecece fotoğraflar ve Street View ile  ilgili o kadar çok soru geliyor ki; bunlara teker teker cevap vermek yerine artık oturup bu konuda bir şeyler yazmanın vaktinin geldiğini düşünüyoruz.

360° Fotoğraf Nedir?

360° Fotoğraf; Çekim noktasında dikey açısı sabit bir görüntünün yatay eksende kendi  etrafında tam bir tur atılarak görülebilecek alanın tek bir fotoğrafta gösterilmesidir. Çok daha basit bir ifadeyle başınızı dik tutup aynı noktaya gelene kadar etrafınızda tam bir dönüş yaptığınızda gördüğünüz alanın fotoğraflanmış halidir ; Tam panoramik fotoğraflarda 360 derece fotoğraf sınıfına girer.

Panoramik Fotoğraf nedir?

Panoramik fotoğraf; yine dikey açısı sabit bir görüntünün yatay eksende daha geniş bir alan kapsanarak genişletilmesidir. Genellikle yanyana çekilmiş fotoğraflar bir birlerine eklenerek yapılır. Bu yatay eksendeki fotoğraflama 360 dereceye ulaşabiliyorsa buna artık “tam panorama” ya da 360 derece fotoğraf denir.

360° Fotoğrafla Küre Fotoğrafın Farkı Nedir?

Yukarıda 360 derece fotoğrafın tanımında dikkat ederseniz “dikey açısı sabit bir görüntü” ifadesini kullandık. Eğer bu dikey açı 180 dereceye ulaşabiliyorsa o 360 derece fotoğraf artık bir “küre fotoğraf”tır. Yine çok daha basit bir ifade ile anlatmak gerekirse kendi etranızıda tur atarken sırf dik ileri bakışlarla gördüğünüz alanın değil aynı zamanda aşağı ve yukarı bakarak da görebileceğiniz alanın fotoğraflanmasıdır.

fotograf-turleri

Fotoğraf türleri kadraj genişliklerine göre teknik olarak birbirilerinden farklı olsalar da biz bunların arasından konumuzla direkt olarak alakalı olan türe yani  küre fotoğraflara odaklanacağız. Ancak küre fotoğraf terimi çoğu kulak için biraz alışılmadık gelebilir  Ayrıca Google haritalar ve Street View konularına da gireceğimiz için  Google terminolojisine ayak uydurup   Küre fotoğraflara da  360 derece fotoğraflar diyeceğiz.

360° Fotoğraf Nasıl çekilir? Ya da nasıl Oluşturulur?

360° Fotoğraflar iki şekilde oluşturulur. Birincisi bu iş için üretilmiş çok lensli hazır kameralarla. Google’ın üzerinde tam 8 kamera bulunan  tekerlekli araç, kar motosikleti, trolley, bisiklet gibi bir çok aracın üzerine yerleştirilebilen ve aynı zamanda sırtta da taşınabilen üst sınıf kameralar . Google kameraları kadar performanslı olmasa da üzerlerinde dörder adet objektif bulunan ve fiyatları 1500-6000 Sterlin arasında değişen Nctech gibi firmaların ürettiği orta profesyonel düzey  kameralar da gelişmiş HDR çekim özellikleri ile iyi birer alternatiftir. Bunların dışında genellikle her birinin üzerinde iki lens bulunan Ricoh Theta S/SC (350$), Samsung Gear 360 (350$), LG 360 Cam (200$), Insta 360 ve Nikon Keymission (500$) gibi çok daha uygun fiyatlara hazır kameralar satın alıp kullanabilirsiniz.

İkinci yöntem ise tek seferde çekim yapan çok lensli kameraların aksine tek bir kamera ile çok çekim yapma sistemine dayanır. İyi bir DSLR kamera ve uygun ekipmanlarla (Tripod, geniş açı ya da balık gözü lens, 360 head ya da lens ring gibi ekipmanlarla) en yüksek kalitede fotoğraflar  elde edilir.  çekilen bu fotoğraflar ücretli veya ücretsiz bulabileceğiniz stitching (birleştirme) yazılımları ile profesyonel ihtiyaçları karşılayabilecek 360 derece fotoğraflara dönüştürülür.  Amatör kullanımlar için biraz dikkat ve pratikle geliştirilebilecek akıllı telefon çekimleri de yapılabilir. Google’ın sunduğu Street View App hiç de küçümsenemeyecek bir stitching performansı sergiliyor.

Hangi 360° Kamerayı ve çekim yöntemini Kullanmalıyım?

yukarıda belirttiğimiz gibi genellikle kamera fiyatları ve kalite arasında doğru orantılı bir ilişki var. Ancak öncelikle çekim amacınızın ne olduğu belirleyici etkendir; profesyonel mi amatör mü? Bu işten para kazanacak işler yapmayı amaçlıyorsanız ve ciddi bir fotoğraf bilginiz varsa kesinlikle DSLR çekim ve manuel Stitching yöntemini kullanmalısınız. Para kazanmak istiyorsunuz ancak fotoğraf bilginiz yoksa iris360 ve istar gibi gibi Nctech kameralarını kullana bilirsiniz. DSLR lı çekim hem çekim esnasında hem de birleştirme aşamasında hem uğraştırır hemde biraz süre alır. Ancak Nctech kameraları gibi hazır kameralarda çekim ve birleştirme işlemleri o anda gerçekleştiği için çok daha az uğraştırır ve kısa sürer.

Daha çok amatörce kişisel koleksiyonunuz için fotoğraflama yapacaksanız yukarıda saydığımız Ricoh Theta S/SC , Samsung Gear 360 , LG 360 Cam , Insta 360 ve Nikon Keymission gibi minik ebatlarıyla harika bir mobilite ve pratik çekim olanağı  sunan kullanıcı ürünlerini de tercih edebilirsiniz.  Ancak bunlar profesyonel işler için kesinlikle uygun değildir ve özellikle düşük ışık koşullarında son derece zayıf sonuçlar verir.  Sakın ola ki bir hevesle paranızı çöpe atmayın.

Aralarında 100 puan  üzerinden bir kıyaslama yapacak olursak Fullframe DSLR lı çekim 100 puan, DX DSLR lı çekim 90 puan, Ntech istar 65 puan, Ntech iris 360 60 puan,  Samsung Gear 360 50 puan (sadece yeni nesil samsung cihazları ile uyumlu), Nikon Keymission 360 49 puan, Ricoh Theta 45 puan, insta 360 40 puan ve LG 360 cam 25 puan diyebiliriz.

360° Fotoğraflar Nasıl Görüntülenir?

Bunun için iki yöntem vardır; birincisi offline izleme diğeri ise yandex ya da street view görüntüleri gibi  web üzerinden online izleme. Bu iki yöntemden herhangi birini seçerek  Bilgisayar ekranlarından ya da kartboard ve VR gözlükleri aracılığı ile akıllı telefonunuzdan da izleyebilirsiniz.  360° Fotoğraflar normal JPEG olarak kaydedilebilir. Ancak normal galeri görüntüleri arasında  diğer iki boyutlu resimlerden farklı görünmeyecektir. bu fotoğrafları 360 derece etkileşimli olarak görebilmek için çoğunlukla kamera üreticileri tarafından sağlanan 360 viewer programlarını bilgisayarınıza kurmanız gerekiyor. Ancak her program en çok kendi markasının fotoğraflarıyla uyumlu çalışsada  illaki her kameranın kendi viewer yazılımını kullanacaksınız diye bir şart yok,  farklı kameralarla çekilmiş fotoğrafların çözünürlüklerini eşitleyerek herhangi birisinin viewerini kullanabilirsiniz.

Embed kod kullanımına izin veren uygulamalarda bu 360 derece görüntüleri websiteniz üzerinden de yayınlayabilirsiniz

Google Street View ve Yandex

Rus arama motoru  Yandex’in haritalarında dürbün ikonuna tıklayarak ve  Amerikalıların arama motoru Google’ın haritalarında küçük turuncu adam ikonuna tıklayarak 360 derece görüntüler sunulan sokak görünümlerini etkinleştirebilirsiniz. Tıklama sonucunda belirginleşen mavi çizgiler 360 derece görüntülerin aktif olduğu lokasyonları gösterir. Google Street Viewde bu mavi hatlar dışında Google Street View App kullanıcıları tarafından eklenmiş ve   yine mavi yuvarlaklarla gösterilen Photo Sphere (küre fotoğraflar ) görüntülerini ve turuncu yuvarlaklarla işaretlenmiş içini gör “see inside” görüntülerini izleyebilirsiniz.  Google’ın bu noktada yandexten bir adım daha kaiteli fotoğraflar ürettiğini ve daha yaygın olduğunu söyleyebiliriz.

Bu iki arama motoru devinin 360 derece görüntülerinin  kaynaklarına baktığımızda; Yandex’in sadece araç çekim görüntüleriyle yetinirken  Google’ın araç ve trekker kameralarının yanında kullanıcılar tarafından sağlanan  DSLR, akıllı telefon yada 3.parti  hazır 360 kameralarla  oluşturulmuş görüntülerle desteklendiğini görüyoruz.  Hem Google’da hem de Yandex’te sunulan bu 360 derece sokak görüntülerini bu haritalar tarafından kullanıcıya sunulan kodlarla kendi websiteniz üzerinden de paylaşabiliyorsunuz.

Street View App Nedir?

Street View App Google’ın Google haritalarda sunduğu 360 derece fotoğraflardan oluşan Street View “sokak görünümü” özelliğinin zenginleştirilmesi için kullanıcılara  360 derece fotoğraflar çekip bu fotoğrafların haritalara eklenmesini sağlayan bir uygulamadır.  2015’ten beri App Store ve Google Play’de yer almaktadır. Yandex’in Türkiye’de çok iyi bir çıkış yakalamasına rağmen şuan Google’street View’in Yandex’in bir adım daha önünde olmasının belkide en büyük nedenidir diyebiliriz. Street View App uygulamasıyla 360 derece fotoğraf çekimi son derece basit tek yapmanız gereken kamerayı açtığınızda ortada beliren turuncu noktayı takip etmek. Çekim noktasından ne kadar az saparsanız o kadar başarılı fotoğraflar oluşturursunuz.

Street View App uygulaması ile yukarıda da bahsettiğimiz gibi hem 360 derece fotoğraflar çekip hem de bu fotoğrafları ve diğer kullanıcıların eklediği 360 derece fotoğrafları görüntüleyebilirsiniz. İsterseniz akıllı telefonunuzun kendi kamerası ile oluşturacağınız görüntüleri isterseniz de bağlı 360 kameralarla tek çekimde oluşturacağınız 360 derece fotoğrafları Google’da  yayınlayabilirsiniz. Ve tabi istediğiniz anda bu uygulamadan silerek haritalar yayınından kaldırabilirsiniz.  İlk çektiğiniz 360 fotoğraflar GİZLİ sekmesi altında görünür, yayınladığınız fotoğraflar ise PROFİL sekmesi altında görünür. KEŞFET ve ÖNE ÇIKANLAR sekmelerinde ise Google ya da başka kullanıcılar tarafından eklenmiş 360 derece high light görüntülere ulaşabilirsiniz. Google’ın size yakın bölgelerde fotoğraflanmasını istediği yerlere ise KATKITA BULUN sekmesinden ulaşabilirsiniz. Bu noktaların fotoğraflanması için Google size herhangi bir ödeme yapmaz, bunu gönüllü olarak yaparsınız. Ancak aynı zamanda bir Google Yerel Rehberi programındaysanız  bu katkılarla puanınızı artırıp seviye atlayarak ücretsiz drive alanı gibi ayrıcalıklara da kavuşabilirsiniz.

Google Street View Trusted Photographer Nedir?

Google tarafından belirli çekim ve yayın kriterlerini karşılamış Street View App kullanıcılarına verilen bir etikettir. Bahsedilen kriterlere uygun olarak çektiğiniz fotoğraf sayısı 50’ye ulaştığında Google tarafından Rehberler arasına katılıp Güvenilir olarak etiketlenmek için bir teklif alırsınız. Ancak bu teklif çekilen fotoğraf sayısı hemen elliye ulaştığında gelmez genellikle 5-7 gün sonra gerçekleşir. Bazı durumlarda bu süre biraz daha uzayabilir. Bu işten para kazanmak istiyorsanız adınızı “hire index” denilen Street View sayfasında yayınlatabilirsiniz. Bunun için ilk önce Street View App uygulamasının ayarlar menüsünde bulunan işe alınabilir butonunu aktif hale getirmeniz gerekiyor. Sonrasında ise size gönderilen  ve güncel iletişim bilgilerinizi yazacağınız bir form gönderiliyor. Bu formu doldurup gönderdikten birkaç gün sonra adınız İşe alınabilir güvenilir fotoğrafçılar listesinde yayınlanıyor. Tüm bunları yapmanıza rağmen isminiz yayınlanmadıysa ilgili Google forumlarında yarım yamalak bir ingilizceyle bile moderatörlere işinizi hallettirebilirsiniz, zaten bu problemlere aşinalar ve elleirnden geldiğince yardımcı olmaya çalışıyorlar.

“Street View Trusted Badge” denilen bu etiketi almak için çektiğiniz 50 adet fotoğrafın kriterlere uymasının gerektiği belirtiliyor. Ancakbu kurallar gözünüzü korkutup hevesinizi kırmasın, çünkü 2:1 ratio ve 14 megapiksel şartı dışında diğer konularda çok da katı olmadıklarını söyleyebiliriz. Peki bu 50 adet fotoğrafı yayınlamayı başardığımızda elde edeceğimiz güvenilir fotoğrafçı yada ajans rozetinin ne avantajı var;  “İçini görün” özelliği ve “desktop editör” kaldırılma aşamasında olduğundan şuan için trusted photographer ya da Türkçesi ile  güvenilir fotoğrafçı olmanın adınızın hire index’te (kiralama listesinde) yayınlanacak olması dışında herhangi bir avantajı bulunmuyor. Ancak Google’ın trusted etiketine sahip kullanıcılar için  bir takım gelişmiş opsiyonlar için harıl harıl çalıştığı da sıkça konuşulan konular arasında.

Bu etiketin saygınlığı konusunda en çok eleştirilen noktalardan bir tanesi ise bu 50 adet fotoğrafın farklı farklı işlere ait olması gerekmiyor, Hayatında Fotoğrafın F’sini duymamış bir kişi LG 360 Cam ile gidip bir parkta 5 dakika içinde  peşpeşe çekeceği görüntüleri  yayınlayarak da bu etikete kolayca sahip olabiliyor. Eğer isterse Street View App’taki editör aracılığı ile bu fotoğrafları birbirine bağlayıp sanal tur bile oluşturabiliyor.

street-view-sart

 

İçini Görün “See INSIDE” Özelliği Nedir.

İçini görün ya da See Inside özelliği Google’ın ana arama sonuç  sayfasında özellikle işletmeler ve kapalı mekanlar için sunduğu bir özelliktir. “İçini Görün” ya da “See Inside” diye etiketlenmiş mekanları bu resimlerin üzerine tıklayarak 360 derece fotoğraflardan oluşmuş sanal turlar vasıtası ile gezebilirsiniz.   See Inside etiketi Google’ın ingilizce olarak kullanıldığı ülkelerde karşısınıza çıkar, kendi dilini kullanan ülkelerde ise o ülkenin kendi dilindeki karşılığı ile karşınıza çıkar (Türkiye’de See Inside’ın Türkçe karşılığı olan “İçini Görün” etiketinin kullanılması  gibi.) İçini Görün özelliğinde 360 derecelik tek bir fotoğraf yerine genellikle birbirine bağlı en az iki tane veya daha fazla  360 derece fotoğraftan oluşmuş sanal turlar sunulur. İçini görün etiketli bu fotoğraflara sadece Google arama sonuç sayfasında değil aynı zamanda Google Haritalar ve Image Gallery’de de rastlayabiliriz.

Birbirlerine bağlanmış 360 derece fotoğraflardan oluşan bu sanal turların “İçini Görün” ya da “See Inside” olarak etiketlenebilmesi için trusted yani güvenilir rozetli bir fotoğrafçı tarafından kullanılan “Street View Legacy Editor” ya da “Street View Desktop Editör” aracılığı ile yayınlanmış olması.  gerekir.

Street View Desktop Editör  Nedir.

Street View Desktop Editör Google tarafından belirtilen görüntü kabul şartlarına uygun olarak çekilmiş 50 adet fotoğraf sonrasında trusted yani güvenilir rozetini almaya hak kazanmış üyelerin kullanımına açılmış gelişmiş bir sanal tur yayın aracıdır. Ancak Street View Desktop Editör sanıldığının aksine bilgisayara kurulan bir program değil online olarak kullanılabilen bir web özelliğidir.

Street View Desktop Editör’ün en büyük avantajı tabi ki bu editör aracılığı ile  yayınlanan 360 derece görüntülerin içini gör ya da see inside etiketini taşıyor olmasıdır. (Normal kullanıcıların çekip yayınladığı 360 derecelik görüntüler “Photo Sphere” etiketi ile yayınlanır) Ayrıca diğer bir önemli  özelliği ise; Normal  Street View App kullanıcıları bu sanal turları oluştururken akıllı cihazlarının minik ekranlarına bağımlı kalırken Street View Desktop Editör’e erişim yetkisi bulunan kullanıcıların bu işlemleri bilgisayar ekranlarından da yapabiliyor olmasıdır. Özellikle çok sayıdaki 360 derece fotoğraftan oluşan bir sanal tur kurgusu göz önüne alındığında 24 inçlik bir bilgisayar ekranının 4 inçlik bir akıllı cihaza olan üstünlüğünde bahsetmeye bile gerek yok. Street View Desktop Editör’ün çok önemli bir özelliği daha vardır oda çok katlı yerlerin sanal tur kurgularıın yapılabilmesine olanak vermesidir. Sanal tur içerisinde ekranın sağ alt köşeinde bulunan rakamlara tıklayarak kat seçimi yapabilirsiniz. Bunun çok katlı büyük işletmeler için son derece cazip bir özellik olduğunu kabul etmek gerekiyor.

Street View Desktop Editör aracılığı ile yayınlanan 360 derece fotoğraflar Google tarafından yayınlanan görüntü kabul şartlarını karşılıyorsa  bir kaç gün içerisinde İçini Gör ya da See İnside etiketi ile  ana sayfa sonuçlarında yayınlanır.

İçini Gör (See Inside) ve Street View Editör Kaldırıldı mı?

Bu sorunun cevabı hem evet hem de hayır, şöyke ki; Google Street View Editör kullanımını Trusted Photographer yani Güvenilir fotoğrafçı ya da ajans rozetini 25 Temmuz 2016 tarihinden sonra alanlar için durdurdu ve bu özelliğin kademeleri olarak er yada geç tamamen kullanımdan kaldırılacağını ve Street View Editöre herhangi bir yazılım güncellemesi gelmeyeceğini açıkladı. Şuan için sadece programa bu tarihten önce kabul edilen güvenilir rozeti sahibi kullanıcıların Street View Editör’e erişim izni bulunuyor. İçini Gör ya da See inside etiketli fotoğraf yayınlamak yine sadece Street View Editör aracılığı ile yapılabildiğinden  bu durum eski kullanıcıları imtiyazlı bir grup haline getirdi. Programa bu tarihten sonra kabul edilmiş Trsuted (güvenilir) rozeti sahibi kullanıcılar ise ancak Street View App yada Google Haritalar üzerinden “Photo Sphere” etiketli 360 derece fotoğraflar yayınlayabiliyorlar.

Bu yazının yazıldığı tarih itibariyle bu radikal kararın üzerinden yaklaşık 6 ay geçmesine rağmen Google Güvenilir rozetini 25 temmuz öncesinde kazanmış kullanıcıların Street View Editör erişimini hala durdurmadı ve  bu kullanıcılar Street View Editör kullanarak  İçini Gör ya da See İnside etiketli görüntüler yayınlamasına izin veriyor.Ancak yeni rozet sahibi kullanıcıların  erişimine halen izin verilmiyor.

Google İçini Gör (See Inside) özelliğini görüntü içerikleri ile ilgili olarak kargaşaya neden oluyor diye yeni bir “IMAGE GALLERY” oluşturmak üzere kaldırma kararı aldığını belirtiyor. Yani daha açık ifade etmek gerekirse üzerinde “İçini Gör” etiketi bulunan bir fotoğrafta binanın dışının görünmesi gibi nedenlerden ötürü. Ancak “İçini Gör” uygulaması hem fotoğrafçılar hemde işletme sahipleri tarafından çok büyük bir ilgiyle karşılanan bir özellikti. Özellikle çok güçlü bir pazarlama  enstrümanı olması açısından yeni kullanıcılar için büyük bir kayıptı. Güvenilir rozetini 25 temmuz sonrasında kazanmış olan bu kullanıcılar aylardır hem Google forumlarında hemde de diğer dijital platformlarda yaşanan bu durumun adil olmadığı yönünde protestolarda bulunuyorlar. Ancak bu protestoların bugüne kadar işe yaradığına dair herhangi bir emare bulunmuyor. Bu kullanıcıların şuan için See İnside özelliğine son verecek yeni Google IMAGE GALLERY’i beklemekten başka bir seçeneği bulunmuyor.

Google New Image Gallery Nedir?

Google’ın özellikle ana sayfa arama sonuçlarında görüntülenecek yerlerin 360 derece ve normal fotoğraflarının optimal bir şekilde organize  edilip gösterilebilmesi için yürütmüş olduğu yeni bir görsel galeri çalışmasıdır. Herkes hem merak hemde kafalarında bir çok soru işareti ile beklese de neye benzeyeceği hemen hemen belli gibidir. Google New Image Gallery’e ana yapısı ile bakacak olursak  en üstte araması yapılan yerin profil fotoğrafı hemen altında harita lokasyonu onun altında ise her ikisi de 360 derece olmak üzere bir içmekan bir dış mekan birde genel fotoğraf görüntüsünün yer aldığı ana galeri bölümlerinden oluşan bir yapı söz konusudur.

simdi

Konuyu daha iyi anlamak adına bir örnek vermek gerekirse şuan Lütfi Kırdar Devlet Hastanesinin Google arama sonuç sayfasında geçerli görünümü yukarıdaki gibidir. Ancak yeni IMAGE GALLERY aktif edildikten sonra muhtemel görüntü aşağıdaki gibi olacaktır. Söz konusu görünümün hali hazırda Google haritaların mobil versiyonundaki şekline son derece benzer bir yapıda olacağı Google forumlarındaki yetkili abiler tarafından da sıklıkla dile getirilmektedir.

the-new-google-image-gallery

 

Yukarıdaki örnekten de anlaşılabileceği üzere yeni Image Galleryde bulunan resim bölümleri üzerinde herhangi bir şekilde içini gör ya da dışını gör şeklinde bir etiket sınıflandırma ya da yönlendirme bulunmuyor. öyle anlaşılıyor ki Google Street View Desktop Editör kullanıcıları tarafından yapılan öznel sınıflandırma yerine direkt olarak kendisi tarafından yapılan içerik ilişkili bir sınıflandırma tercih edecek. herhangi bir etiket yada yönlendirme olmayacağı için kimsenin de kafası karışmamış olacak. Tabi Google’a göre….

Arama sonuç sayfasında görüntülenecek yeni IMAGE GALLERY’de bulunan herhangi bir bölüme tıklandığında ise sol tarafta içeriklerine göre sınıflandırılmış TABlar ve sağ taraftaki resimlerin gösterildiği viewer kısımlarından oluşan bir sayfa yapısı ile karşıkarşıya geleceksiniz. Bu sayfa yapısı bir-iki aydır halihazırda aktif olarak kullanılmaktadır.

new-gallery-tablar

 

 

 

Views: 708

loading...

Recommended for you

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>