BİLİM

Taşınabilir Hadron Çarpıştırıcısı Yolda..

By

on

Hadron collider

Kapınızın çalınıp “bizim Hadron Çarpıştırıcımız bozulmuş sizinkini öndünç alabilir miyim?  diye bir cümle duysanız muhtemelen bakışlarınızı bu sözün sahibine çevirir şöyle bir aşağıdan yukarı süzüp geçmiş olsun temennilerinizi ilettikten sonra o kapıyı bir daha açmamak üzere kapatırsınız. Tabi aklınızda “acaba hangi akıl hastanesinden kaçtı” sorusunun çözümsüz yanıtı ile birlikte.

Ancak   isviçredeki 27 kilometrelik Büyük Hadron Çarpıştırıcısını  ve onun iki katı büyüklükte Çin’de inşa edilemeye başlanan  son çarpıştırıcıyı göz önüne alırsanız bugün son derece normal olan bu tepki bundan birkaç yıl sonra o kadarda normal  olamayabilir. Çünkü Maryland Üniversitesi ‘nin (UMD) keşfi işleri kökünden değiştirebilir.

Peki nasıl olacak da içerisinde partiküllerin 13 teraelectronvolt (TeV) enerji ile çarpıştıkları bir şehir  büyüklüğündeki çarpıştırıcılar bir telefon kabini boyutuna inecek.

Maryland Üniversitesindeki  fizikçiler lazer kaynağı kullanarak elektronları neredeyse ışık hızına yakın bir hıza çıkarmayı başardılar, üstelik bunu milijule ile ifade edilebilecek ve rekor denilebilecek düşüklükte bir enerji seviyesi kullanımı ile başardılar.  Neredeyse normal bir evdeki elektrik ampulünün bir saniyede tükettiği elektriğin binde biri kadar bir enerji ile.

Kim bilir belkide bu “duyarlı lazer plazma hızlandırılması”  tekniğinin üzerinde geliştirilen bu yöntem sayesinde bir kaç yıl sonra taşınabilir çarpıştırıcıllarla tanışabiliriz. Konu hakkında daha ayrıntılı bilgiyi buradan bulabilirsiniz.

Laser-drivern-electron-accelarator

Bir lazer atımı hidrojeni gazdan plazmaya ionize ediyor  (solda); Elektronlar bir çırpıda ışık hızına yakın bir hıza çıkıyor (ortada); Bu elektronlar enerji kazanarak radyasyon üretiyorlar  (sağda).

Görsel; MUD

 

loading...

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>